VPBank đang tích cực trở lại?

Nếu lựa chọn một cổ phiếu minh họa cho cả diễn biến thị trường 2018, thật khó để tìm được một cái tên xứng đáng hơn VPBank (VPB – HOSE), từ hưng phấn đến hi vọng và thất vọng, rất nhiều nhà đầu tư từ cá nhân đến tổ chức đã chịu rơi tiền bởi VPB. Kể từ khi niêm yết tại HOSE, VPB trở thành cổ phiếu luôn nằm trong sự theo dõi sát sao của thị trường, cũng như thành khoản luôn rất tích cực.

Là một trong những ngân hàng đầu tiên công bố báo cáo kết quả kinh doanh, với việc chỉ hoàn thành 85% kế hoạch lợi nhuận trước thuế dường như sẽ gây nên những tiêu cực đối với thị trường dành cho VPB, nhưng thực tế đã không diễn biến như vậy. Bởi ngay khi có báo cáo quý 2/2018, thị trường đã mặc định VPB khó mà hoàn thành kế hoạch, cái thị trường quan tâm đó là cách VPB thua “kế hoạch” như thế nào mà thôi.

  1. Tiếp tục duy trì tính minh bạch, tỉ mỉ trong báo cáo tài chính.

Những nhà đầu tư tỉ mỉ một chú sẽ để ý thấy rằng VPB liên tục thêm mới những dữ liệu trong thuyết minh tài chính, đơn cử trong báo cáo quý 4 mới nhất, thuyết minh 10.4 Phân tích dư nợ cho vay theo ngành, điểm nhấn nằm ở dòng bóc tách thêm bôi đỏ trong hình bên dưới.

Nguồn: Báo cáo tài chính VPBank

Thị trường Bất động sản khá rộng, nhưng việc quan tâm tập trung chủ yếu tại nhóm Vay để mua nhà ở, thì trong báo cáo quý 4 này VPB đã cung cấp thông tin cụ thể hơn để nhà đầu tư thêm những góc nhìn chi tiết hơn dẫu biết rằng sự đòi hỏi tường mình từ nhà đầu tư là hơn nữa (ví dụ: bao nhiêu phần trăm trong số này liên quan đến MIK Group). Và còn khá nhiều thuyết minh khác VPB dành cho nhà đầu tư sự tôn trọng nhất định với cách thuyết minh chi tiết (đặc biệt các thuyết minh liên quan Tài Sản Khác). Ngoài ra, chiều 25/01 tới đây VPB tiếp tục tổ chức buổi gặp gỡ nhà đầu tư với lãnh đạo ngân hàng qua kênh trực tuyến, một hình thức hiện đại cũng như bước tiến lớn với công tác IR, tạo xu thế chung cho toàn ngành.

  1. Chất Lượng Tài Sản Cải Thiện Rõ Rệt

Nợ xấu nội bảng mặc dù tăng so với cuối năm 2017, nhưng với mức 3.5% là rất khả quan so với số liệu 3 quý trước đó đều trên 4%, đặc biệt quý 3 lên tới 4.7%. Đồng thời trái phiếu VAMC và nợ nhóm 2 đồng loạt giảm 700 – 800 tỷ đồng, cụ thể nợ xấu bao gồm cả VAMC chỉ còn 4.9% thấp nhất trong vòng 5 năm trở lại đây, nợ nhóm 2 xuống 5.3% từ 6.7% của năm 2017, cũng phải nói thêm con số tuyệt đối nợ nhóm 2 của VPB hiện tại là 11,668 tỷ – mang tính đặc thù của ngân hàng này kể từ năm 2015 trong việc đẩy mạnh hoạt động của FE Credit. Biểu hiện tích cực này của VPB được hỗ trợ bởi sự quyết liệt trong loại bỏ tài sản xấu (Write-off), ước lượng cả năm 2018 ngân hàng này đã loại bỏ gần 11 ngàn tỷ các loại tài sản xấu. Điều này đồng nghĩa với việc chi phí trích lập dự phòng trong năm tăng tới 41% so với 2017.

  1. NIM duy trì ổn định, nhưng FE Credit “trở lại” mới đáng quan tâm.

Tỷ lệ thu nhập lãi cận biên (NIM) tiếp tục cao nhất hệ thống ổn định tại mức 9.2%, song điều đáng quan tâm hơn trong thu nhập lãi thuần của VPB đó là FE Credit đang hoạt động như thế nào. Chín tháng đầu năm 2019, dư nợ gộp của FE Credit gần như ngang tại 46,000 tỷ đồng, song quý 4 đã có sự bứt phá mạnh mẽ, cụ thể dự nợ gộp tính đến 31/12/2019 đạt 53,270 tỷ tăng 19% so với năm 2017, với mức nợ xấu khoảng 6.0%.

Nguồn: Báo cáo hợp nhất và riêng lẻ VPBank

Rõ ràng với việc tăng dư nợ tín dụng trở lại đối với FE Credit sau gần 1 năm đi ngang là sự tính toán kỹ lưỡng của VPB, đồng thời đây sẽ là động lực tuy cũ nhưng sẽ đóng góp tích cực trong hoạt động tín dụng VPB năm 2019, sự trở lại của con “gà đẻ trứng vàng”.

  1. Doanh Thu Ngoài Lãi bứt phá, nhưng có bền vững?

VPBank có tổng doanh thu 2018 đạt xấp xỉ 31,100 tỷ, tăng 24% so với cùng kỳ, có con số ấn tượng này một phần đóng góp bởi 6,400 tỷ hoạt động ngoài lãi , tăng 45% so với cùng kỳ. Vấn đề tập trung tại tính bền vững của nguồn thu ngoài lãi của VPB? Thấy rằng gần 50% giá trị doanh thu hoạt động ngoài lãi của VPB đến từ “Thu từ nợ đã xử lý rủi ro” (một phần trong tài sản xấu đã bị ngân hàng loại bỏ trước đó), con số tuyệt đối là 3,193 tỷ đồng. Như mục (2) đã được được nhắc đến phần tài sản loại bỏ năm 2018 của VPBank ước lượng chừng gần 11 ngàn tỷ, con số tương ứng với 2017 là gần 7,000 tỷ. Dẫu vậy việc thu từ nợ đã xử lý không được coi là một nguồn thu bền vững, với nhiều yếu tố tác động, đặc biệt với mô hình VAY TÍN CHẤP như FE, để có thể đánh giá con số này trong tương lai thì cần nhiều hơn các thông tin từ phía ngân hàng trong đó đặc biệt là giải pháp thu hồi nợ đang được áp dụng. Và đồng thời để có nguồn thu này thì trước đó ngân hàng bắt buộc phải có những kỳ mạnh dạn làm sạch tài sản hay hi sinh một phần lợi nhuận với việc tăng chi phí trích lập dự phòng như đã diễn ra trong 2 năm gần đây. Một đóng góp lớn khác trong hoạt động ngoài lãi đó là từ Bancassuarance mang đến sự ổn định hơn tuy rằng không có sự tăng trưởng so với cùng kỳ, nhưng với con số 2,187 tỷ đóng góp trong doanh thu dịch vụ cũng là một nguồn thu đáng kể cho VPB. Đối với khoản thu phí từ thanh toán tiền mặt của VPB vẫn còn tương đối khiêm tốn hết năm 2018 mới chỉ đạt 488 tỷ bằng 1/10 so với Vietcombank, mặc dù dư địa cho tăng trưởng khoản mục này là có, nhưng VPB cần có chiến lược cụ thể trong việc gia tăng thị phần ở mảng dịch vụ này. Như vậy mặc dù doanh thu ngoài lãi 2018 của VPB có kết quả khá cao như để nâng cao tính bền vững ở khoản doanh thu này thì VPB nhiều hơn những nguồn thu ổn định có tính liên tục.

  1. CASA suy giảm, Áp Lực Chi Phi Vốn và Huy Động đồi thời tăng

Tỷ trọng tiền gửi khách hàng không kỳ hạn (CASA) suy giảm đáng kể xuống 13.7% so với 15% của năm 2017, trong khi huy động tiền gửi trong năm 2018 VPB tăng 28%, phần nào bù đắp khoảng 15,000 tỷ trái phiếu huy động đáo hạn trong năm. Mặc dù chưa có những tác động cụ thể lên chi phí vốn khi trong thời gian gần đây lãi suất huy động của chính VPB đã chủ động tăng, nhưng rất có thể áp lực tăng chi phí vốn sẽ cụ thể hơn trong năm 2019. Tăng trưởng huy động đáng kể, nhưng 2019 sẽ tiếp tục duy trì đà tăng mạnh khi Tỷ lệ cho vay/huy động (bao gồm từ khách hàng & trái phiếu, chứng chỉ tiền gửi) rất cao ở mức 101% so với cuối năm 2017 chỉ là 90.0%. Tỷ lệ cho vay/huy động cao đồng nghĩa với việc NIM trong trường hợp tích cực nhất sẽ cố gắng duy trì ổn định như hiện nay.

  1. Vốn dầy, Độ An Toàn Vốn cao

So với khối tư nhân, vốn điều lệ của VPB chỉ kém Techcombank (TCB – HOSE), hiện tại đang xấp xỉ 25,300 tỷ với kế hoạch trong Đại hội cổ đông 2018 thì ngân hàng sẽ tiếp tục chia tách 30%, nâng vốn điều lệ lên xấp xỉ 33,000 tỷ gần tương đương con số hiện tại của TCB, đồng thời bỏ xa những ngân hàng cùng thứ hạng trước đó như MBB hay ACB. Chỉ số Vốn/Tài sản hiện tại ở mức 10.7% (chỉ số an toàn vốn (CAR) ước chừng >11%) với kế hoạch tăng vốn nêu trên cái tên VPBank sẽ nhanh chóng nằm trong danh sách những ngân hàng đạt chuẩn Basel II.

Tạm Kết: Ngành ngân hàng được dự báo khó khăn hơn với kế hoạch tăng trưởng tín dụng thận trọng của ngân hàng nhà nước 14%-15%, cũng như các cổ phiếu ngân hàng trở nên kém hấp dẫn hơn với mức điều chỉnh lại các chỉ số định giá cơ bản. Song với những ngân hàng có câu chuyện, tăng trưởng trong hoạt động doanh nhưng quan trọng hơn là duy trì cũng như luôn cải thiện chất lượng tài sản và có một nền tảng vốn khỏe thì vẫn sẽ là những “Cổ phiếu HOT” trong danh mục đầu tư từ cá nhân đến tổ chức. Hãy nhớ rằng danh mục đầu tư của Warren Buffet luôn có cổ phiếu ngân hàng trong thời gian nhiều thập kỷ trở lại đây.

(Lượt xem: 76 lần, 1: Lượt xem trong ngày)